DİJİTAL AVRUPA PROGRAMI
Dijital Avrupa Programı Nedir?
Dijital Avrupa Programı (DAP), dijital teknolojiyi işletmelere, vatandaşlara ve kamu yönetimlerine ulaştırmaya odaklanan bir Birlik programıdır. Avrupa çapında stratejik dijital kapasitelerin oluşturulmasına ve dijital teknolojilerin kullanımının yaygınlaştırılmasına odaklanan Dijital Avrupa programının 2021-2027 mali dönemi için bütçesi 8,1 milyar avrodur.
Ülkemizin Programa Katılımı
2021-2027 dönemi için ülkemizin Dijital Avrupa Programı’na katılımına yönelik anlaşma 31 Temmuz 2023 tarihinde imzalanmış ve 1 Ocak 2023 tarihinden geçerli olmak üzere 2 Kasım 2023 tarihinde Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.
Programın koordinasyonu Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından sağlanmaktadır.
Programın Amaçları Nelerdir?
Avrupa ekonomisi, sanayisi ve toplumunun dijital dönüşümünü desteklemek ve hızlandırmak,
AB vatandaşlarının, kamu kurumlarının ve işletmelerin dijital dönüşümden yararlanmasını sağlamak,
Küresel dijital ekonomide AB’nin rekabetçiliğini sağlamak,
Dijital teknoloji ve altyapılarda AB’nin dışa bağımlılığını azaltmak ve stratejik özerkliğini sağlamak,
Birlik içerisindeki dijital bölünmenin azaltılmasına destek olmaktır.
Programın Öncelikli Alanları Nelerdir?
Program kapsamında öncelikli olarak Yüksek Başarımlı Hesaplama, Yapay Zekâ, Veri ve Siber Güvenlik alanlarında kritik dijital altyapıların kurulması ve stratejik öneme sahip yenilikçi dijital teknolojilerin geliştirilmesi desteklenecektir. İkinci aşamada ise, kurulan altyapıların ve dijital teknolojilerin KOBİ’lerin, kamu kurumlarının ve vatandaşların erişimine açılması ve kullanımının yaygınlaştırılması hedeflenmektedir.
Bu kapsamda altı özel hedef belirlenmiştir:
Özel Hedef 1: Yüksek Başarımlı Hesaplama (High Performance Computing)
Özel Hedef 2: Yapay Zekâ (Artificial Intelligence)
Özel Hedef 3: Siber Güvenlik ve Güven (Cybersecurity and Trust)
Özel Hedef 4: İleri Dijital Beceriler (Advanced Digital Skills)
Özel Hedef 5: Dijital Kapasitelerin Oluşturulması, En İyi Kullanımı ve Birlikte Çalışabilirlik (Deployment, Best Use of Digital Capacity and Interoperability)
Özel Hedef 6: Yarı İletkenler (Semi Conductors)
Ülkemiz, siber güvenlik bileşeni kapsamındaki faaliyetlere güvenlik kısıtlamaları nedeniyle katılım sağlamamaktadır. Avrupa Komisyonu asosiye ülkelerin Yarı İletkenler bileşeni kapsamındaki faaliyetlere katılımına ilişkin henüz bir girişimde bulunmamıştır.
Dijital Avrupa Programı kapsamında sanayinin, KOBİ’ler başta olmak üzere şirketlerin ve kamu kurumlarının dijital dönüşümünü desteklemek amacıyla Avrupa Dijital İnovasyon Merkezleri (ADİM) ve bu Merkezlerden oluşan bir ağ yapısı kurulmaktadır. Bu doğrultuda, asosiye ülkelere yönelik olarak açılan teklif çağrısına ülkemizden 17 konsorsiyum başvuru yapmış ve Avrupa Komisyonunun yaptığı değerlendirme sonucunda 5 konsorsiyum ADİM olarak faaliyet göstermeye hak kazanmıştır. Bu kapsamda;
- Yapay zeka alanında faaliyet gösterecek AI EDIH TÜRKİYE, Türkiye Metal Sanayicileri Sendikası Teknoloji Merkezi (MEXT)koordinatörlüğünde çalışmalar yürütecektir.
- EDIH Anadolu, Adana Sanayi Odası koordinatörlüğünde faaliyet göstererek bölgesel kalkınmaya destek sağlayacaktır.
- Tarım teknolojileri alanında yenilikçi çözümler geliştirmeyi hedefleyen AGRINNOVATE EDIH, İzmir Tarım Teknoloji Merkezi (İTTM) koordinatörlüğünde hizmet verecektir.
- MİDAS, İstanbul Hazır Giyim ve Konfeksiyon İhracatçıları Birliği (İHKİB) tarafından yürütülerek tekstil ve hazır giyim sektörüne yönelik dijital çözümler geliştirecektir.
- Trakya Kalkınma Ajansı koordinatörlüğünde faaliyet gösterecek EDIHWESTMARMARA, bölgedeki sanayi kuruluşlarına dijital dönüşüm desteği sağlayacaktır.
Bununla birlikte, ilk çağrı döneminde ülkemizden 4 ADİM konsorsiyumu değerlendirme sürecinde eşik değerin üzerinde puan alarak Seal of Excellence (Mükemmeliyet Mührü) almaya hak kazanmış; ancak bütçe kısıtları nedeniyle fonlanamamıştır.
Avrupa Komisyonu tarafından 2025 yılında, Seal of Excellence alan asosiye ülke merkezlerine yönelik özel bir çağrı açılmıştır. Bu çağrıya ülkemizden 3 konsorsiyum başvurmuş ve tamamı başarılı bulunarak doğrudan AB hibesi almaya hak kazanmıştır.
- AI4GTech Anatolia, Orta Doğu Teknik Üniversitesi koordinatörlüğünde yürütülmekte olup otomotiv ve makine sektörlerinde yapay zekâ odaklı dijital dönüşüm çalışmalarına odaklanmaktadır.
- DIGI4AGE, Boğaziçi Üniversitesi koordinatörlüğünde sağlık teknolojileri ve sağlıklı yaşlanma alanlarında dijital çözümler geliştirmeyi hedeflemektedir.
- SENSOR HUB, Sabancı Üniversitesi Nanoteknoloji Araştırma ve Uygulama Merkezi (SUNUM) koordinatörlüğünde sensör teknolojileri alanında Ar-Ge ve inovasyon kapasitesini güçlendirmeyi amaçlamaktadır.
Kimler Başvurabilir?
- Akademi ve Yükseköğretim Kurumları
- Araştırmacılar ve Araştırma Merkezleri
- Kamu Kurumları (Yerel, Bölgesel veya Ulusal)
- Sanayi ve Özel İşletmeler (KOBİ’ler Dahil)
- Sivil Toplum Kuruluşları (STK’lar) ve Kar Amacı Gütmeyen Kuruluşlar
Daha fazlasını bilmek ister misiniz?
Dijital Avrupa programı 2021-2027 Yılı Tüzüğü
Dijital Avrupa çalışma programları için tıklayınız.
Dijital Avrupa Programı açık çağrılarına ulaşmak için “Funding and Tenders” portalını ziyaret edebilirsiniz.
Program ile ilgili proje sonuçlarına bahse konu portalda yer alan “Proje Sonuçları” adresinden ulaşabilir, istatistiklere “Gösterge Paneli” üzerinden erişebilirsiniz.